De kans om Arjen Anthony Lucassen, de bezielende leider van Ayreon, live op een podium te zien spelen is behoorlijk klein. Tijdens de cd-presentatie van zijn laatste project “The Gentle Storm” vertoonde hij zich nog even op het podium met een gitaar. Daarnaast heeft hij in 2015 in het buitenland nog een kleine akoestische tour gemaakt met Anneke van Giersbergen. Maar verder moeten we de momenten dat we hem live zien spelen koesteren. De muziek van Ayreon is wellicht ook lastig live te brengen, omdat er vele verschillende muzikanten bij betrokken zijn, maar toch met Star One en ook Stream Of Passion is dit goed gelukt.
In 2013 heeft Yvette Boertje, de voormalig manager van Lucassen, het idee opgevat om het meest succesvolle album “The Human Equation” live in een theater te brengen. Lucassen heeft hier direct zijn goedkeuring aan gegeven, maar heeft er ook voor gekozen om alleen als adviseur op te treden en dus niet zelf live op het podium te gaan staan. In september 2015 was het na zo’n twee jaar oefenen zover en werden in het weekend van 18 t/m 20 september vier voorstellingen gegeven van “The Theater Equation” in de Nieuwe Luxor te Rotterdam (zie ook ons verslag van de show van 19 september). De laatste show, op zondag 20 september 2015, is voor dit album opgenomen, tevens zijn video-opnamen gemaakt voor dvd en blu-ray.
De cast is voor een groot gedeelte afkomstig uit de originele bezetting, met onder anderen James LaBrie als ‘me’ en Marcela Bovio als ‘wife’. De rol van ‘best friend’ is overgenomen door Jermain van der Bogt, de rol van ‘fear’ wordt vertolkt door Anneke van Giersbergen en Mike Mills verzorgt de vocalen voor ‘rage’ en ‘father’. Met name het ontbreken van Devin Townsend en Mikael Åkerfeldt zorgen dat op een aantal plekken, met name op de heftigere stukken, de muziek een andere dimensie krijgt. The grunts op Day Three: Pain klinken toch anders en ook het nummer Day Sixteen: Loser klinkt anders. Overigens is het laatst genoemde nummer – door zijn enorme gelaagdheid – bijzonder lastig live te brengen en deze band maakt er toch iets schitterends van. De didgeridooklinkt live geweldig en ook de gitaarsolo’s in het middenstuk van het nummer zijn verbluffend.
De band bestaat ook voor een belangrijk deel uit de originele bezetting. Op drums vinden we natuurlijk Ed Warby en Joost van den Broek, die op het album de toetsen voor zijn rekening nam, is voor deze uitvoering de muzikale director. Jeroen Goossens die ook op het album de meeste fluiten en andere blaasinstrumenten voor zijn rekening neemt, is hier duidelijk hoorbaar van de partij. Hij zorgt samen met Ben Mathot (viool) en Maaike Peterse (cello) voor een theatrale uitvoering van het album. De blaas- en strijkinstrumenten geven een extra gevoelig tintje aan de muziek van Ayreon. Twee gitaristen, Marcel Coenen en Freek Gielen, moeten het werk van Arjen Lucassen voor hun rekening nemen, en dit brengen ze er meer dan goed af. En dan mag ik natuurlijk niet het voortreffelijke basspel vergeten van Stream Of Passion bassist Johan van Stratum en het toetsenspel van Erik van Ittersum en Ruben Wijga. Talent is er duidelijk genoeg in Nederland.
Met een live-album dat een integrale uitvoering van een studioalbum vertegenwoordigd, ga je automatisch vergelijken. Bij een eerste beluistering is het de herkenning aan een album dat vele malen door mijn speakers is gegaan, daarna komen ook de verschillen, overeenkomsten en bijzonderheden. Wat het live-album met name bijzonder maakt is het special voor deze voorstelling samengestelde 19 stemmige The Epic Rock Choir. Dit koor dat is geselecteerd uit een groep van ruim 60 personen is eerder te horen geweest op het album “The Diary” van The Gentle Storm. Met name in de verschillende reprises die de live-uitvoering kent, horen we dit koor regelmatig. Bijvoorbeeld in Reprise Pain 2 horen we het koor in volle glorie. Maar ook tijdens de ‘normale’ nummers wordt het koor regelmatig op de voorgrond gezet. Luister maar eens naar de tweede helft van Day Four: Mystery.
Een uitstekende vertolking van één van Nederlands beste prog rock albums met een theatrale uitstraling, prachtige gitaar- en toetsensolo’s ondersteund door meerder akoestische (blaas)instrumenten. Liefhebbers van Ayreon vallen hieraan zeker geen buil, maar die hadden dit waarschijnlijk zelf al bedacht. Ook liefhebbers van goede rockmuziek, met veel aandacht voor (vrouwelijke) vocalen, kunnen dit album ook blind aanschaffen.
Het album is ook verkrijgbaar met de videobeelden van de uitvoering op blu-ray of dvd. Jammer genoeg zat deze niet in de promoversie bijgesloten. Wellicht binnenkort op onze site hierover een aanvulling. Een voorproefje hiervan kun je alvast op Youtube bekijken.